Partnerzy

Astro-Miejsca


URANIA

100 lat IAU

IAU

Centrum Nauki Kepler

Planetarium Wenus

ERC

Centrum Nauk Przyrodniczych

Orion,serwis,astronomii,PTA

POLSA

Astronomia Nova

Astronarium

forum astronomiczne

IPCN

Portal AstroNet

Puls Kosmosu

Forum Meteorytowe

kosmosnautaNET

kosmosnautaNET

Nauka w Polsce

astropolis

astromaniak

PTMA

PTR

heweliusz

heweliusz

ESA

Astronomers Without Borders

Hubble ESA

Space.com

Space Place

Instructables

Tu pełno nauki

Konkursy

Olimpiady Astronomiczne
Olimpiada Astronomiczna przebiega w trzech etapach.
Zadania zawodów I stopnia są rozwiązywane w warunkach pracy domowej. Zadania zawodów II i III stopnia mają charakter pracy samodzielnej. Zawody finałowe odbywają się w Planetarium Śląskim. Tematyka olimpiady wiąże ze sobą astronomię, fizykę i astronomiczne aspekty geografii. Olimpiady Astronomiczne


Urania Postępy Astronomii - konkurs dla szkół


astrolabium

Organizatorem konkursu astronomicznego jest Fundacja dla Uniwersytetu Jagiellońskiego a patronat nad akcją sprawuje Obserwatorium Astronomiczne im. Mikołaja Kopernika będące instytutem Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.
Zobacz szczegóły »

astrolabium

konkurs, astronomiczny

AstroSklepy

Serwis Astro - 30 lat AstroDoświadczenia!

Astro Schopy
 Firma ScopeDome

Planeta Oczu

Astrocentrum

Wszystko o Nas

Logo SA GW, autor Jacek Patka

Forum Astronomiczne PL


BOINC

Classroom

FB

Księżyc


Data: 14-4-2021 19:28:28

faza

Słońce

Na niebie


La Lune

Mapa Nieba

TheSkyLive

CALSKY

Położenie ISS
The current position of the ISS
tranzyty ISS


The current position of the ISS

Misja KEPLER

ZOONIVERSE odkrywanie planet

EPUP
4270 planet

Astropogoda

Pogoda


sat24, chmury, pogoda


wyładowania atmosferyczne

III Prawo Keplera




Czytelnia


dwumiesięcznik

Urania, numery archiwalne,przedwojenne

Light Pollution

M-WiFi

gwiazdy,zmienne,poradnik,gazeta,pdf,astronomia,pomiary

vademecum, miłośnika, astronomii, dwumiesięcznik, astronomia

astronomia amatorska

KTW'

Astronautilius

KTW'

kreiner, ziemia i wszechświat

kreiner, ziemia i wszechświat

poradnik, miłośnika, astronomii, książka, Tomasz, Rożek

poradnik, miłośnika, astronomii, książka, Rudż, Przemysław

atlas, nieba, książka, astronomia

atlas, księżyca, książka, astronomia

Poradnik Miłośnika Astronomii

Mądre Książki

Losowa Fotka

Połączone siły potężnych teleskopów pomogły zbadać dalekie gromady galaktyk

Astronomia Gromady galaktyk MACS J0416.1-2403 oraz MACS J0717.5+3745 Gromady galaktyk MACS J0416.1-2403 oraz MACS J0717.5+3745. Obrazy złożono z danych z kilku zakresów promieniowania: rentgenowskiego (kolor niebieski), widzialnego (czerwony, zielony i niebieski), radiowego (różowy). Źródło: NASA, ESA, CXC, NRAO/AUI/NSF, STScI, R. van Weeren (Harvard-Smithsonian Center for Astrophysics), G. Ogrean (Stanford University).Naukowcy korzystający z kilku teleskopów pracujących na różnych długościach fali elektromagnetycznej połączyli siły swoich instrumentów, aby dokładnie zbadać gromady galaktyk – jedne z największych struktur we Wszechświecie.


Gromady galaktyk to zbiorowiska setek lub tysięcy galaktyk, otoczone olbrzymimi ilościami gorącego gazu i związane z masywnymi skupiskami ciemnej materii. Badając gromady galaktyk można poznać historię Wszechświata, jego ewolucję i próbować przewidzieć dalsze losy kosmosu w skali ogólnej.

Aby lepiej poznać gromady galaktyk, naukowcy postanowili połączyć siły kilku teleskopów zbierających promieniowanie o bardzo różnych długościach fali. Wykonano długotrwałe obserwacje kilku gromad w ramach projektu o nazwie „Frontier Fields”. Użyte teleskopy to Obserwatorium Rentgenowskie Chandra, działające w zakresie fal rentgenowskich, Kosmiczny Teleskop Hubble'a (zakres widzialny), Karl G. Jansky Very Large Array (fale radiowe) oraz Giant Metrewave Radio Telescope (fale radiowe).

Zaprezentowano zdjęcia dwóch zbadanych w ten sposób gromad: MACS J0416.1-2403 (w skrócie MACS J0416) oraz MACS J0717.5+3745 (w skrócie MACS J0717). Pierwsza z nich znajduje się w odległości około 4,3 miliarda lat świetlnych od nas, a druga jest położona dalej, około 5,4 miliarda lat świetlnych od Ziemi. Ich własności opisano w dwóch osobnych publikacjach, które ukazały się w czasopiśmie „Astrophysical Journal” w październiku 2015 r. i w lutym 2016 r.

Dane z zakresu rentgenowskiego pokazują gaz o temperaturach milionów stopni, dane optyczne pozwalają z kolei zobaczyć galaktyki wchodzące w skład gromad, a także te leżące poza gromadami (z których część ma obrazy zniekształcone na skutek soczewkowania grawitacyjnego spowodowanego przez gromadę). Fale radiowe pozwalają naukowcom dodatkowo śledzić fale uderzeniowe i turbulencje.

W przypadku obiektu MACS J0416 otwartą kwestią pozostawało pytanie, czy obserwujemy zaczynające się zderzenie gromad, czy może jego końcówkę. Do tej pory nie dało się rozróżnić tych dwóch przypadków, ale połączone dane z kilku teleskopów pozwalają na odpowiedź.

W MACS J0416 ciemna materia oraz gorący gaz układają się zgodnie ze sobą, co sugeruje, że dostrzegliśmy sytuację przed zderzeniem. Gdyby to był obraz po zderzeniu, to ciemna materia i gaz powinny się od siebie oddzielić (co można zobaczyć na przykładzie bardziej znanej Gromady Pocisk). Dodatkowo w gromadzie po lewej stronie zdjęcia na odpowiednio przetworzonym obrazie widać zwarte jądro gorącego gazu oraz pustą przestrzeń (dziurę) w gazie emitującym promieniowanie X. To również sugeruje etap przed zderzeniem, bowiem po kolizji struktury te byłyby zaburzone. Kolejnym argumentem na sytuację przed zderzeniem jest brak wyraźnych struktur na obrazach radiowych.

W gromadzie po prawej stronie zdjęcia dostrzeżono wyraźne zmiany w gęstości na południowym brzegu gromady. Najprawdopodobniej jest to efekt zderzenia pomiędzy tą gromadą a mniej masywną strukturą położoną jeszcze dalej na dole po prawej.

Na obrazach drugiej z gromad, MACS J0717, uwagę przyciągają źródła poddane soczewkowaniu grawitacyjnemu. Okazuje się, że w mamy do czynienia z gromadą z największa liczbą źródeł radiowych soczewkowanych grawitacyjnie. Dwa z tych źródeł radiowych są widoczne także na obrazach rentgenowskich. Wszystkie soczewkowane radioźródła na zdjęciu znajdują w odległościach od 7,8 do 10,4 miliarda lat świetlnych. Gdyby nie soczewkowanie grawitacyjne, które zadziałało jak szkło powiększające, nie dostrzeglibyśmy tych obiektów.

Duże łuki emisji radiowych na zdjęciu MACS J0717 decydowanie różnią się od tych z MACS J0416. Jest tak, ponieważ w przypadku MACS J0717 występują fale uderzeniowe od kilku kolizji – zderzają się tutaj aż cztery gromady galaktyk.

Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl
Brak komentarzy. Może czas dodać swój?

Dodaj komentarz

Zaloguj się, aby móc dodać komentarz.

Oceny

Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony
Zaloguj się , żeby móc zagłosować.

Brak ocen. Może czas dodać swoją?
23,574,819 unikalne wizyty