Partnerzy

Astro-Miejsca


URANIA

100 lat IAU

IAU

Centrum Nauki Kepler

Planetarium Wenus

ERC

Centrum Nauk Przyrodniczych

Orion,serwis,astronomii,PTA

POLSA

Astronomia Nova

Astronarium

forum astronomiczne

IPCN

Portal AstroNet

Puls Kosmosu

Forum Meteorytowe

kosmosnautaNET

kosmosnautaNET

Nauka w Polsce

astropolis

astromaniak

PTMA

PTR

heweliusz

heweliusz

ESA

Astronomers Without Borders

Hubble ESA

Space.com

Space Place

Instructables

Tu pełno nauki

Konkursy

Olimpiady Astronomiczne
Olimpiada Astronomiczna przebiega w trzech etapach.
Zadania zawodów I stopnia są rozwiązywane w warunkach pracy domowej. Zadania zawodów II i III stopnia mają charakter pracy samodzielnej. Zawody finałowe odbywają się w Planetarium Śląskim. Tematyka olimpiady wiąże ze sobą astronomię, fizykę i astronomiczne aspekty geografii. Olimpiady Astronomiczne


Urania Postępy Astronomii - konkurs dla szkół


astrolabium

Organizatorem konkursu astronomicznego jest Fundacja dla Uniwersytetu Jagiellońskiego a patronat nad akcją sprawuje Obserwatorium Astronomiczne im. Mikołaja Kopernika będące instytutem Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.
Zobacz szczegóły »

astrolabium

konkurs, astronomiczny

AstroSklepy

Serwis Astro - 30 lat AstroDoświadczenia!

Astro Schopy
 Firma ScopeDome

Planeta Oczu

Astrocentrum

Wszystko o Nas

Logo SA GW, autor Jacek Patka

Forum Astronomiczne PL


BOINC

Classroom

FB

Księżyc


Data: 10-4-2021 17:37:51

faza

Słońce

Na niebie


La Lune

Mapa Nieba

TheSkyLive

CALSKY

Położenie ISS
The current position of the ISS
tranzyty ISS


The current position of the ISS

Misja KEPLER

ZOONIVERSE odkrywanie planet

EPUP
4270 planet

Astropogoda

Pogoda


sat24, chmury, pogoda


wyładowania atmosferyczne

III Prawo Keplera




Czytelnia


dwumiesięcznik

Urania, numery archiwalne,przedwojenne

Light Pollution

M-WiFi

gwiazdy,zmienne,poradnik,gazeta,pdf,astronomia,pomiary

vademecum, miłośnika, astronomii, dwumiesięcznik, astronomia

astronomia amatorska

KTW'

Astronautilius

KTW'

kreiner, ziemia i wszechświat

kreiner, ziemia i wszechświat

poradnik, miłośnika, astronomii, książka, Tomasz, Rożek

poradnik, miłośnika, astronomii, książka, Rudż, Przemysław

atlas, nieba, książka, astronomia

atlas, księżyca, książka, astronomia

Poradnik Miłośnika Astronomii

Mądre Książki

Losowa Fotka

Zmierzono tempo rotacji supermasywnej czarnej dziury

Astronomia OJ 287 Schemat układu dwóch czarnych dziur w kwazarze OJ 287. Rys.: Martin Mobberley. Naukowcy z 58 instytutów naukowych z różnych krajów wzięli udział w badaniach, dzięki którym zmierzono tempo obrotu dookoła własnej osi dla supermasywnej czarnej dziury. W badaniach uczestniczyli polscy astronomowie z kilku ośrodków badawczych.


Zbadana supermasywna czarna dziura ma aż 18 miliardów mas Słońca i znajduje się w kwazarze OJ 287, odległym o 3,5 miliarda lat świetlnych od nas. Kwazary to jasne centra bardzo odległych galaktyk, emitujące olbrzymie ilości energii na skutek spadku materii na supermasywną czarną dziurę. Naukowcom udało się zmierzyć tempo rotacji wspomnianej czarnej dziury, którego wartość wynosi jedną trzecią wartości maksymalnej dozwolonej przez ogólną teorię względności (tzw. parametr Kerra).

Astronomowie przeprowadzili kampanię obserwacyjną, która objęła ponad 20 teleskopów optycznych, a także pracujący w kosmosie teleskop rentgenowski Swift, należący do NASA. Co więcej, kwazar położony jest bardzo blisko trasy Słońca podczas jego ruchu po sferze niebieskiej (obserwując z Ziemi), a to w tym obszarze skupia się większość poszukiwań planetoid i komet, dzięki czemu istnieją archiwalne pomiary fotometryczne od ponad 100 lat.

Staranne analizy zebranych danych pokazały, że kwazar OJ 287 produkuje prawie periodyczne wybuchy (pojaśnienia) w zakresie optycznym co około 12 lat, poczynając od 1981 roku. Najnowsze dane pokazują też występowanie dwóch maksimów w tych pojaśnieniach.

Zespół, którym kieruje prof. Mauri Valtonen z Uniwersytetu w Turku w Finlandii, opracował model, w którym do wytłumaczenia działania kwazara OJ 287 potrzebne są dwie czarne dziury o różnej masie. Mamy jedną supermasywną czarną dziurę otoczoną dyskiem akrecyjnym (czyli dyskiem materii spadającej po spirali na czarną dziurę), a wokół niej krąży supermasywna czarna dziura o sporo mniejszej masie (150 milionów mas Słońca, wobec 18 miliardów mas Słońca pierwszej czarnej dziury). Dzięki modelowi, uwzględniając ogólną teorię względności, można przewidzieć kiedy mogą nastąpić podwójne pojaśnienia.

Kampania obserwacyjna miała za zadanie zaobserwować przewidywane przez model pojaśnienie. Zjawisko zaczęło się około 18 listopada 2015 r. i osiągnęło maksimum jasności 4 grudnia 2015 r. Pomiary momentu rozbłysku pozwoliły naukowcom na określenie tempa rotacji masywniejszej z czarnych dziur.

Ogólnoświatowa kampania obserwacyjna była koordynowana przez polskiego astronoma – prof. Stanisława Zołę z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wzięło w niej udział ponad 50 astronomów z Japonii, Korei Południowej, Indii, Turcji, Grecji, Finlandii, Niemiec, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Stanów Zjednoczonych, Meksyku oraz z Polski. Wśród obserwatorów byli także miłośnicy astronomii korzystający z własnych teleskopów.

„Z Polski brali udział obserwatorzy z Uniwersytetu Pedagogicznego (obserwatorium na Suhorze), z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Jagiellońskiego, a także doktorant z Zielonej Góry, który wykonywał obserwacje na Suhorze i zdalnie w Turcji” - powiedział prof. dr hab. Stanisław Zoła.

„Warto wspomnieć, że kampania obserwacyjna nadal trwa i aktualnie bierze w niej udział 12 teleskopów w profesjonalnych obserwatoriach i kilku miłośników astronomii z własnymi teleskopami wyposażonymi w kamery CCD. Następne przewidywane przez model rozbłyski kwazara powinny nastąpić w 2019 i 2022 roku” - dodał krakowski astronom.

W swojej publikacji zespół badawczy wskazuje także, że obserwacje najnowszego rozbłysku kwazara OJ 287 potwierdziły, że utrata energii orbitalnej układu zgadza się z ogólną teorią względności z dokładnością 2 proc., co jest dobrą wiadomością dla przyszłych badań nad falami grawitacyjnymi, a także dla samej ogólnej teorii względności, bowiem w ten sposób weryfikujemy ją z błędem 2 proc.

Wśród autorów publikacji, która ukazała się w czasopiśmie „The Astrophysical Journal Letters”, spośród Polaków znajdziemy nazwiska: Stanisław Zoła (OA UJ oraz Obserwatorium Astronomiczne na Suhorze), Bartłomiej Dębski (OA UJ), Marek Dróżdż (Obserwatorium Astronomiczne na Suhorze), Waldemar Ogłoza (Obserwatorium Astronomiczne na Suhorze), Michał Siwak (Obserwatorium Astronomiczne na Suhorze), Michał Żejmo (Instytut Astronomii Uniwersytetu Zielonogórskiego). Wśród autorów jest także Toma Tomov, Bułgar pracujący w Centrum Astronomii UMK.

Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl


Przeczytaj więcej:

Brak komentarzy. Może czas dodać swój?

Dodaj komentarz

Zaloguj się, aby móc dodać komentarz.

Oceny

Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony
Zaloguj się , żeby móc zagłosować.

Brak ocen. Może czas dodać swoją?
23,549,928 unikalne wizyty