Partnerzy

Astro-Miejsca


URANIA

100 lat IAU

IAU

Centrum Nauki Kepler

Planetarium Wenus

ERC

Centrum Nauk Przyrodniczych

Orion,serwis,astronomii,PTA

POLSA

Astronomia Nova

Astronarium

forum astronomiczne

IPCN

Portal AstroNet

Puls Kosmosu

Forum Meteorytowe

kosmosnautaNET

kosmosnautaNET

Nauka w Polsce

astropolis

astromaniak

PTMA

PTR

heweliusz

heweliusz

ESA

Astronomers Without Borders

Hubble ESA

Space.com

Space Place

Instructables

Tu pełno nauki

Konkursy

Olimpiady Astronomiczne
Olimpiada Astronomiczna przebiega w trzech etapach.
Zadania zawodów I stopnia są rozwiązywane w warunkach pracy domowej. Zadania zawodów II i III stopnia mają charakter pracy samodzielnej. Zawody finałowe odbywają się w Planetarium Śląskim. Tematyka olimpiady wiąże ze sobą astronomię, fizykę i astronomiczne aspekty geografii. Olimpiady Astronomiczne


Urania Postępy Astronomii - konkurs dla szkół


astrolabium

Organizatorem konkursu astronomicznego jest Fundacja dla Uniwersytetu Jagiellońskiego a patronat nad akcją sprawuje Obserwatorium Astronomiczne im. Mikołaja Kopernika będące instytutem Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie.
Zobacz szczegóły »

astrolabium

konkurs, astronomiczny

AstroSklepy

Serwis Astro - 30 lat AstroDoświadczenia!

Astro Schopy
 Firma ScopeDome

Planeta Oczu

Astrocentrum

Wszystko o Nas

Logo SA GW, autor Jacek Patka

Forum Astronomiczne PL


BOINC

Classroom

FB

Księżyc


Data: 14-4-2021 10:03:09

faza

Słońce

Na niebie


La Lune

Mapa Nieba

TheSkyLive

CALSKY

Położenie ISS
The current position of the ISS
tranzyty ISS


The current position of the ISS

Misja KEPLER

ZOONIVERSE odkrywanie planet

EPUP
4270 planet

Astropogoda

Pogoda


sat24, chmury, pogoda


wyładowania atmosferyczne

III Prawo Keplera




Czytelnia


dwumiesięcznik

Urania, numery archiwalne,przedwojenne

Light Pollution

M-WiFi

gwiazdy,zmienne,poradnik,gazeta,pdf,astronomia,pomiary

vademecum, miłośnika, astronomii, dwumiesięcznik, astronomia

astronomia amatorska

KTW'

Astronautilius

KTW'

kreiner, ziemia i wszechświat

kreiner, ziemia i wszechświat

poradnik, miłośnika, astronomii, książka, Tomasz, Rożek

poradnik, miłośnika, astronomii, książka, Rudż, Przemysław

atlas, nieba, książka, astronomia

atlas, księżyca, książka, astronomia

Poradnik Miłośnika Astronomii

Mądre Książki

Losowa Fotka

Kosmiczny wąż

eso Coils of Apep Coils of Apep
The VISIR instrument on ESO’s VLT captured this stunning image of a newly-discovered massive binary star system. Nicknamed Apep after an ancient Egyptian deity, it could be the first gamma-ray burst progenitor to be found in our galaxy. Apep’s stellar winds have created the dust cloud surrounding the system, which consists of a binary star with a fainter companion. With 2 Wolf-Rayet stars orbiting each other in the binary, the serpentine swirls surrounding Apep are formed by the collision of two sets of powerful stellar winds, which create the spectacular dust plumes seen in the image. The reddish pinwheel in this image is data from the VISIR instrument on ESO’s Very Large Telescope (VLT), and shows the spectacular plumes of dust surrounding Apep. The blue sources at the centre of the image are a triple star system — which consists of a binary star system and a companion single star bound together by gravity. Though only two star-like objects are visible in the image, the lower source is in fact an unresolved binary Wolf-Rayet star. The triple star system was captured by the NACOadaptive optics instrument on the VLT.
Źródło:
ESO/Callingham et al.
Instrument VISIR na należącym do ESO teleskopie VLT uzyskał niesamowite zdjęcie nowo odkrytego masywnego układu potrójnego gwiazd. Nazwany roboczo Apep, na cześć egipskiego bóstwa, może być pierwszym w historii odkrytym prekursorem rozbłysku gamma.


Ten wir został sfotografowany przy pomocy instrumentu VISIR na należącym do ESO Bardzo Dużym Teleskopie (VLT). Ma przed sobą wybuchową przyszłość. Jest to system gwiazd Wolfa-Rayeta, prawdopodobne źródło jednego z najbardziej energetycznych zjawisk we Wszechświecie – długiego błysku gamma (GRB).

„Jest to pierwszy tego typu system odkryty w naszej galaktyce” wyjaśnia Joseph Callingham z Netherlands Institute for Radio Astronomy (ASTRON), pierwszy autor badań dotyczących układu. „Nie spodziewaliśmy się znaleźć takiegp układu na naszym własnym podwórku” [1].

System, który zawiera masywne gwiazdy otoczone przez pyłowy „wiatrak”, jest oficjalnie znany pod katalogowym oznaczeniem 2XMM J160050.7-514245. Jednak astronomowie postanowili nadać temu fascynującemu obiektowi łatwiejszą do zapamiętania prowizoryczną nazwę — „Apep”.

Inspiracja dla nazwy Apep jest kształt przypominający węża zwiniętego wokół centralnych gwiazd. Imiennikiem było starożytne egipskie bóstwo, gigantyczny wąż ucieleśniający chaos (Apophis lub Apep) – co pasuje do tak gwałtownego systemu. Wierzono, iż Ra, bóg Słońca, co noc toczy walkę z Apepem (Apophisem), a modlitwy i cześć zapewniały zwycięstwo Ra i powrót Słońca.

Rozbłyski gamma należą do najpotężniejszych eksplozji we Wszechświecie. Trwają od kilku tysięcznych sekundy do kilku godzin i mogą uwolnić tyle energii, ile Słońce wydzieli przez całe swoje istnienie. W przypadku długich błysków gamma – czyli takich, które trwają ponad 2 sekundy – uważa się, że są powodowane przez wybuchy supernowych od szybko rotujących gwiazd Wolfa-Rayeta.

Niektóre z najbardziej masywnych gwiazd ewoluują pod koniec swojego życia w gwiazdy Wolfa-Rayeta. Jest to stadium krótkotrwałe, gwiazda Wolfa-Rayeta przebywa na tym etapie zaledwie kilkaset tysięcy lat, co jest mgnieniem oka w kosmologicznych skalach czasu. W tym okresie gwiazda wyrzuca olbrzymie ilości materii w formie potężnego wiatru gwiazdowego. Materia jest wyrzucana z prędkością milionów kilometrów na godzinę, np. zmierzono, iż wiatr gwiazdy Apep porusza się z prędkością 12 milionów km/h.

Wiatry gwiazdowe utworzyły pióropusze otaczające układ potrójny gwiazd, który zawiera gwiazdę podwójną oraz towarzyszącą mu pojedynczą gwiazdę związaną grawitacyjnie. Mimo iż na zdjęciu widoczne są jedynie dwa gwiazdopodobne obiekty, to dolne źródło jest w rzeczywistości nierozdzieloną podwójną gwiazdą Wolfa-Rayeta. Układ podwójny jest odpowiedzialny za rzeźbienie serpentyny kręcącej się wokół Apepa. Formuje się ona w wyniku zderzania się wiatrów gwiazdowych od dwóch gwiazd Wolfa-Rayeta.

W porównaniu do nadzwyczajnej prędkości wiatrów Apepa, pył wiruje na zewnątrz w spokojnym tempie „zaledwie” niecałych 2 milionów km/h. Uważa się, że duża różnica pomiędzy prędkością wiatru gwiazdowego Apepa, a pyłu, jest wynikiem tego, iż jedna z gwiazd układu podwójnego wyrzuca zarówno szybki jak i wolny wiatr – w różnych kierunkach.

To by wskazywało, że gwiazda ma rotację bliską krytycznej – obraca się tak szybko, że prawie się rozerwie. Sądzi się, że gwiazda Wolfa-Rayeta z tak szybką rotacją wytworzy długi błysk gamma, gdy jej jądra ulegnie zapadnięciu pod koniec życia.



ESOcast185 Light: Wąż Kosmiczny
Kamera VISIR bardzo dużego teleskopu ESO zarejestrowała niesamowity obraz nowo-odkrytego systemu podwójnej gwiazdy. Nazwano ją APEP na cześć starożytnego egipskiego bóstwa, może być traktowana jako przodek pierwszego promieniowania gama odkrytego w naszej galaktyce.

Uwagi

[1] Callingham, obecnie w Netherlands Institute for Radio Astronomy (ASTRON), wykonał część badań na University of Sydney, współpracując z kierownikiem zespołu badawczego, którym był Peter Tuthill. Oprócz teleskopów ESO naukowcy użyli także Anglo-Australian Telescope w Siding Spring Observatory (Australia).

Więcej informacji

Wyniki badań zaprezentowano w artykule pt. „Anisotropic winds in Wolf-Rayet binary identify potential gamma-ray burst progenitor”, który ukaże się 19 listopada 2018 r. w Nature Astronomy.

Skład zespołu badawczego: J. R. Callingham (ASTRON, Dwingeloo, Holandia), P. G. Tuthill (Sydney Institute for Astronomy [SIfA], University of Sydney, Australia), B. J. S. Pope (SIfA; Center for Cosmology and Particle Physics, New York University, USA; NASA Sagan Fellow), P. M. Williams (Institute for Astronomy, University of Edinburgh, Wielka Brytania), P. A. Crowther (Department of Physics & Astronomy, University of Sheffield, Wielka Brytania), M. Edwards (SIfA), B. Norris (SIfA) oraz L. Kedziora-Chudczer (School of Physics, University of New South Wales, Australia).

ESO jest wiodącą międzyrządową organizacją astronomiczną w Europie i najbardziej produktywnym obserwatorium astronomicznym na świecie. Ma 16 krajów członkowskich: Austria, Belgia, Czechy, Dania, Finlandia, Francja, Hiszpania, Irlandia, Holandia, Niemcy, Polska, Portugalia, Szwajcaria, Szwecja, Wielka Brytania oraz Włochy, dodatkowo Chile jest kraje gospodarzem, a Australia strategicznym partnerem. ESO prowadzi ambitne programy dotyczące projektowania, konstrukcji i użytkowania silnych naziemnych instrumentów obserwacyjnych, pozwalając astronomom na dokonywanie znaczących odkryć naukowych. ESO odgrywa wiodącą rolę w promowaniu i organizowaniu współpracy w badaniach astronomicznych. ESO zarządza trzema unikalnymi, światowej klasy obserwatoriami w Chile: La Silla, Paranal i Chajnantor. W Paranal ESO posiada teleskop VLT (Very Large Telescope - Bardzo Duży Teleskop), najbardziej zaawansowane na świecie astronomiczne obserwatorium w świetle widzialnym oraz dwa teleskopy do przeglądów. VISTA pracuje w podczerwieni i jest największym na świecie instrumentem do przeglądów nieba, natomiast VLT Survey Telescope to największy teleskop dedykowany przeglądom nieba wyłącznie w zakresie widzialnym. ESO jest głównym partnerem ALMA, największego istniejącego projektu astronomicznego. Z kolei na Cerro Armazones, niedaleko Paranal, ESO buduje 39-metrowy teleskop ELT (Extremely Large Telescope - Ekstremalnie Wielki Teleskop), który stanie się „największym okiem świata na niebo”.

Linki

Kontakt

Krzysztof Czart
Urania - Postępy Astronomii

Brak komentarzy. Może czas dodać swój?

Dodaj komentarz

Zaloguj się, aby móc dodać komentarz.

Oceny

Tylko zarejestrowani użytkownicy mogą oceniać zawartość strony
Zaloguj się , żeby móc zagłosować.

Brak ocen. Może czas dodać swoją?
23,573,466 unikalne wizyty