MOST
-
jacek
16/10/2008
- Astronomia
- 9480 czytań
Kappa1 Ceti
Rys. 8. Zmiany jasności Kappa1 Ceti obserwowane przez MOST (górna część). Po odjęciu wkładu jednej plamy rotującej z okresem 8,9 dni (część środkowa) pozostaje zmienność, którą można interpretować jako modulacje przez plamę rotującą z okresem 9,3 dni. Część najniższa rysunku podaje schematycznie zmiany aktywności chromosferycznej obserwowanej spektroskopowo 2 miesiące wcześniej
Jednym z pierwszych obiektów obserwowanych przez MOST, jeszcze w okresie prób, przed obserwacjami Procyona, była gwiazda Kappa1 Ceti. Jest to stosunkowo młoda gwiazda, bo jej wiek ocenia się na około 650 mln lat. Jeżeli więc Słońce, z wiekiem 4,5 mld lat, można porównać do dorosłej osoby (powiedzmy 45-letniej), to Kappa1 Ceti ma według tego porównania 6,5 roku. I rzeczywiście zachowuje się aktywnie: wiruje szybko, wykazuje aktywność chromosferyczną i koronalną i ma duże plamy. Poprzednie obserwacje wskazywały na obrót w ciągu około 9,1 dni, ale przerwy dzienne w obserwacjach uniemożliwiały dokładne ustalenie okresu rotacji gwiazdy.
Dzięki ciągłym obserwacjom przeprowadzonym przez MOST udało się ustalić, że na powierzchni są dwie duże plamy poruszające się z nieco odmiennymi okresami. Przez dokładne modelowanie zmian jasności (Ruciński i in. 2004) udało się nie tylko ustalić okresy rotacji tych plam, ale też ocenić, gdzie są one umieszczone na powierzchni gwiazdy. Najwyraźniej prawo rotacji jest takie jak na Słońcu: plama bliższa równika wiruje szybciej. Przypadek Kappa1 Cet jest w tej chwili najbardziej bezpośrednim potwierdzeniem tego rodzaju rotacji dla innych gwiazd.