Nadchodzący 22 kwietnia niesie ciekawą muzykę z nieba. Muzykę graną przez ciekawy gwiazdozbiór - Lirę. W nocy z 22/23 kwietnia będzie można obserwować maksimum roju Lirydów. Nazwa jak zwykle pochodzi od gwiazdozbioru, w którym leży radiant roju. Tej nocy nie będzie to jednak typowe maksimum, bo oczekiwane maksimum wystąpi w ciągu dnia mniej więcej około godziny 13 , czyli w ciągu dnia, z natężeniem około 20 meteorów na godzinę. Obserwacje nocne są jednak o tyle ciekawe, że nie będzie przeszkadzał nam Księżyc. Ponieważ obserwacje meteorów wymagają ciemnego nieba, nas satelita często staję się naszym utrapieniem i to nie tylko w czasie takich obserwacji. Obserwowanie niektórych mgławic, galaktyk staję się wręcz niemożliwe do wykonania.

Aby rozpocząć obserwacje należy zapoznać się z gwiazdozbiorem i utrwalić sobie położenie radiantu. Danej nocy nie tylko z tego roju mogą spadać meteoroidy. Często roje nakładają się na siebie. Maksima są krótkie, ale rój potrafi być widoczny przez wiele dni.

Oto pojawiła się niespotykana okazja do odwiedzenia Czerwone Planety. Na rok 2001 planowana jest misja na Marsa. Lot został przełożony z roku bieżącego, o czym decyzję NASA podjęło rok temu. W ostatnim kwartale zostanie wystrzelona sonda na tę planetę, a aparatura badawcza będzie dużo większa niż planowano wcześniej. Między innymi wyposażona zostanie w specjalny pojazd badawczy sterowany z Ziemi.

Ale już dzisiaj każdy z nas może zgłosić swoje imię i nazwisko do wysłania w specjalnej kapsule. Wystarczy wypełnić specjalny formularz na stronie internetowej (na MARSA), w którym podajemy swoje imię i nazwisko. W zamian możemy wydrukować sobie certyfikat zgłoszenia. Na listę zgłoszona została już nasza sekcja Astronomiczna z Żagania - certyfikat można obejrzeć powyżej klikając na link w obrazku.

Kolejna kometa odwiedziła nas u progu samych świąt. los jej odkrycia jest dość ciekawy. Została odkryta przez Koreańczyka amatora, Dae-am Yi, 26 marca. Ale z jakiegoś powodu została pominięta informacja o odkryciu i astronomowie dowiedzieli się o jej istnieniu dzięki SWAM. Po weryfikacji danych o odkryciu Koreańczyka Kometa dostała nazwę Yi-Swan, czyli jak swego czasu pisałem i opowiadałem na spotkaniu w Bibliotece Miejskiej, kometa dostała w nazwie nazwisko odkrywcy.

Obecnie znajduje się w Kasjopei i przemieszcza się w kierunku Perseusza. Jej jasność wynosi 8,5 magnitudo, czyli jest jeszcze bardzo ciemna. Ale obok swojej towarzyszki C 2009 G1 jest najjaśniejszą kometą na niebie.

Każdy kto choć raz spojrzał przez okular teleskopu uległ niespotykanemu czarowi tego widoku. Nagle przed naszymi oczami pojawia się zupełnie inny świat. Świat odległy o miliony kilometrów, odległy o całe lata świetlne a nawet miliardy lat świetlnych. A wszystko za sprawą niezwykłego urządzenia – teleskopu astronomicznego.

Tajemnice tego wynalazku ludzkości będziemy zgłębiać na spotkaniach pod rozgwieżdżonym żagańskim niebem. Pierwsze pokazy odbędą się w środku miasta – okolice Pałacu, szczegóły w następnym tygodniu. Dzięki uprzejmości Izby Keplera – Muzeum Alianckiego – sprzęt który został zakupiony i znajduje się w zasobach tej instytucji, zostanie udostępniony mieszkańcom, do poznania Wszechświata.

Tradycji stanie się za dość. Spełnimy marzenia Keplera o poznaniu światów odległych od nas w czasie o miliony a nawet miliardy lat. A wszystko za prawą skończonej, choć ogromnej, prędkości światła – prawie 299792458m/s.

Podstawą procesów wytwarzania energii w gwiazdach, w tym też i w naszym Słońcu, jest synteza jądrowa. Najogólniej mówiąc, polega ona na łączeniu jednych jąder atomowych w inne. Wszechświat, zgodnie z dzisiejszymi szacunkami naukowców, wypełniony jest głównie wodorem. Na każde 10000 atomów wodoru przypada 1000 atomów helu, 6 atomów tlenu, 1 atom węgla, i jeden atom innych pierwiastków. Dlatego w gwiazdach głównym surowcem syntezy jest wodór, który ulega przemianie w hel.

Zdjęcia Bartłomieja Patki o tematyce astronomicznej były już u nas prezentowane, ale jak się okazuje apetyt rośnie w miarę jedzenia. Zaczyna z niego wyrastać niezłej mocy astrofotograf. Kiedy Bartek spogląda na niebo w jego oczach rozświetla się niespotykany blask. To zachwyt nad możliwością poznania niespotykanych tajemnic Wszechświata. W rękach tego młodego człowieka rozwija się szczególny zapał do zgłębienia jednej z najtrudniejszej umiejętności astronomicznej. Już od samego początku istnienia obserwacji astronomicznych mieliśmy problemy z uzyskaniem wysokiej wiarygodności dokumentowania obserwacji. Kiedy na horyzoncie pojawiła się tylko fotografia (wcześniej dagerotypia) astronomowie natychmiast zaprzęgli ją do swojej pracy. Ta odpłaciła im się najwspanialszymi odkryciami i niewyrażonym pięknem.

W dniu 4 marca od godziny 17.00 ponownie odbyło się spotkanie Sekcji Astronomicznej. Na wstępie przyjęliśmy w skład naszego zespołu nowego miłośnika – Krzyśka. Planowany porządek spotkania przewidywał podróż wirtualną po Układzie Słonecznym. Jak to jednak zawsze na naszych spotkaniach bywa nie tylko „chlebem i wodą” się żyje. Dyskusje wędrują różnymi ścieżkami i poznaliśmy przy tej okazji wiele zagadnień w tym: ogólną budowę teleskopu astronomicznego i związanymi z nim parametrami optycznymi – zdolność rozdzielcza, graniczne powiększenia, a nawet za sprawą Michała i Macieja (to nasz Kastor i Poluks z Bliźniąt – nikt nie wie który jest który, no chyba, że ich mama ona misi mieć jakiś sposób) zastanawialiśmy się czy i dlaczego możemy się spodziewać lub nie, że na innych planetach jest życie. Jak się okazało, po porównaniu danych z tablic astronomicznych ciśnienie atmosferyczne na Marsie jest tak małe, że nawet gdyby zamiast dwutlenku węgla było tam powietrze, to łatwiej jest oddychać na Mount Evereście niż na powierzchni tej czerwonej planety.

Najsłabszym miejscem heliocentrycznego modelu okazała się grawitacja. Spędzała ona sen z oczu wszystkich jej zwolenników. Astronomowie poszukiwali rozwiązania tego zasadniczego problemu. Galileusz pokazał obserwacjami faz Wenus, że teoria heliocentryczna jest poprawna, ale to nie zmieniało faktu, że ... środek Ziemi 'przyciąga' wszystko.

Jak to się dziej, że wszystkie ciała upuszczone spadają na Ziemię, w zasadzie na jej centrum? Wiedziano już, że Ziemia jest okrągła i znano odległości do Księżyca i Słońca - w przybliżeniu były one podobne do znanych nam dzisiaj. I mimo, że wszytko przemawiało za słusznością modelu ze Słońcem w centrum to grawitacja 'tworzyła' umieszczała nadal Ziemię w środku Wszechświata. Problemem była natura grawitacji. Skoro wszystko spada na środek Ziemi, to Ziemia musi być w centrum wszystkiego. Należy przy tym wspomnieć, że Kopernik w swoim modelu heliocentrycznym przeniósł centrum wszechświata do środka Słońca. Nie wiedzieliśmy bowiem nic na temat przestrzeni Kosmosu. Nie sposób było tam zajrzeć.

Problem rozwiązał Newton, odkrywając podstawy natury grawitacji i wyjaśniając mechanizm jej działania. Teoria grawitacji Newtona nie wyjaśniała jeszcze wielu szczegółów z którymi było nam się ścierać, ale pozwala najbliższe otoczenie poprawnie opisać.

Przedstawiamy kolejny kalendarz zjawisk na nieboskłonie. Wśród atrakcji kwietniowego nieba znajdują się meteory z radiantem w gwiazdozbiorze Lutni. Atrakcyjność wzrasta tym bardziej, że Księżyc nie będzie przeszkadzał w obserwacjach. Nie jest to jednak zadanie dla śpiochów. Meteory najlepiej obserwuje się po północy i im bliżej ranka tym lepiej, bo meteory poruszają się w kierunku przeciwnym do atmosfery obserwatora, a to zwiększa względną prędkość i łatwiej jest je zobaczyć. Wieczorem Meteory doganiają atmosferę Ziemi i przez to uzyskują mniejszą jasność.

Obserwator nieba zadaje sobie często pytanie następującej treści. Jak to jest, że zgodnie ze zdrowym rozsądkiem obserwowane przeze mnie Słońce, planety i gwiazdy na niebie okrążają Ziemię, a mimo tego to Ziemia okrąża Słońce? Podaj najprostszy sposób, wykorzystując zdolności obserwacyjne gołym okiem, jak wykazać, że Ziemia porusza się i nie jest w centrum Wszechświata jak to sądzono przez tysiąclecia.

Pytanie brzmiało:

'Który obraz Ziemi odpowiada temu co zobaczył Kosmonauta z Księżyca wyglądającego jak na zdjęciu poniżej?'




Księżyc na który doleciał kosmonauta

Czyli jak zostać Galileuszem?

Nadeszła upragniona przez nas wszystkich pogoda na jaką czekaliśmy. Od tylu miesięcy nasze niebo zakrywały chmury, że już obawialiśmy się, że jest jak w książce Lema, jak pokażą się gwiazdy to dostaniemy szoku. Ale i tak zachwytom nie było końca.

Nie udało nam się wziąć udziału w projekcie GLOBE. Zakończył się on w sobotę. Związane to było z tym, że choć widać gwiazdozbiór Oriona nad horyzontem, to wyniki są przekłamywane przez umiejscowiony blisko niego Księżyc. Jedyne co mogliśmy zgłosić do projektu to zachmurzone niebo. Mamy jednak przygotowane dalsze projekty więc nic straconego.

W dniu wczorajszym (poniedziałek, 30 marca 2009r.) niebo zostało wyczyszczone z chmur przez wyż atmosferyczny i uzyskaliśmy wspaniałe warunki do prowadzenia obserwacji. Seeing był na tyle dobry, że przy naszym obecnym sprzęcie nie mieliśmy problemów z poznaniem powierzchni Księżyca, obserwacją Saturna, czy też nawet mgławicy M42 w Orionie.

Każdy miłośnik potrzebuje wielu źródeł wiedzy by rozwijać swoje zainteresowania i pasje do nieba, gwiazd i kosmosu. Ale nieodłącznym przyjacielem na jego drodze była, jest i będzie książka.

Takich pozycji na rynku nie zbyt wielu. Ale za to są to pozycje wysokiej jakości. Tak też jest z książką tego autora - Przemysław Rudź. Wieloletni pasjonata i miłośnik astronomii w swojej książce przekazuje nam kompendium wiedzy astronomicznej od jakiej powinien zaczynać dzisiejszy miłośnik kosmosu. Książka jest wspaniała nie tylko dla człowieka pasjonującego się niebem w sensie naukowym, ale również dla czytelników dobrych pozycji. bo jest to dobrze napisana pozycja na naszej półce. Jeszcze nie mamy jej na naszej półce? TO natychmiast ją trzeba sobie zamówić w jednym z wielu miejsc wśród sklepów w sieci - czyli nawet nie wychodząc z domu. Nie jest to droga pozycja. Bo za cenę do 30 do niespełna 40 zł razem z przesyłką dostajemy ją pocztą pod same drzwi. Taki dzisiaj jest ten świat. Przewodnik nie jest na jeden wieczór czy jedną noc (dzień). Choć ma zaledwie 274 strony wiedza zgromadzona na jego kartach jest do wykorzystania w bardzo wielu sytuacjach. Ja osobiście bardzo sobie cenię pozycje z dużą ilością stron, ale to dlatego, że bardzo lubię czytać.

Moc tego przewodnika polega na tym, że został dobrze przemyślany. Język tekstu w sposób 100% przekazuje meritum poruszanego zagadnienia. Rozdziały dobrane są skrupulatnie i ułożone są w bardzo przemyślany sposób. Całość jest po prostu eleganckim rozwiązaniem. W amatorstwie autora widać wielki profesjonalizm. Przekazanie tak fachowej wiedzy i tak ogromnego zasobu informacji w sposób tak skuteczny jest sztuką. Z ogromu informacji wybrane jest to co dla miłośnika jest najistotniejsze. Ale książka jest skierowana również dla tych, którzy nie są pasjonatami ani hobbystami astronomicznymi. Po przeczytaniu jej na pewno mogą nimi zostać.

W ciągu najbliższego tygodnia skład Sekcji Astronomicznej będzie się przygotowywał do zajęć na temat Układu Słonecznego. To właśnie dzięki badaniom Układu Słonecznego doszło do pierwszych wielkich zmian w naszej nauce astronomicznej. Dlatego stąd zaczniemy naszą wędrówkę po Wszechświecie. Skąd wiemy jak powstał? Skąd wzięła się materia do jego budowy, a szczególnie planet, skoro większą część materii w kosmosie stanowi wodór i hel?

Astronomowie długo poszukiwali odpowiedzi na te i inne pytania dotyczące naszego najbliższego kosmicznego otoczenia. Odkrycia kolejnych planet nie zawsze niosły odpowiedzi na stawiane pytania. Częściej pojawiały się w ich miejsce nowe i to w jeszcze większych ilościach. Kiedy Kepler i Newton rozwiązali wreszcie problem z ostateczną akceptacją modelu heliocentrycznego, pojawiły się kolejne problemy. Dokładne pomiary ruchu planet pokazały, że układ ten składa się z coraz większej ilości obiektów, by w końcu ujawnić Pas Kuipera i Obłok Oorta, jako zbiorowiska ogromnej ilości ciał, będących pozostałością po okresie wczesnego niemowlęctwa Naszego Układu.

Zobaczmy jak naukowcy poradzili sobie z wyjaśnieniem tych i jeszcze wielu innych problemów nurtujących ludzi.

Słońce jest najbliższą nam gwiazdą. Od zarania dziejów astronomowie i inni naukowcy zachodzili w głowę nad rozwiązaniem zagadek związanych z tą gwiazdą. Dzięki ich poznaniu mieliśmy możliwość zrozumienia co dzieje się w gwiazdach znajdujących się tak daleko od nas, że nie jesteśmy w stanie zobaczyć ich tarcz nawet przez największe teleskopy świata. Badania gwiazd dowodziły, że są one czasami zupełnie odmienne niż nasza gwiazda. Ale zrozumienie podstaw zachodzących w nich reakcji otworzyło drogę do zrozumienia wielu zagadnień z astrofizyki tych ciał niebieskich.

Słońce jest naszą gwiazdą, życia. Daje nam ciepło, światło, i energię do istnienia. To dzięki temu, że jesteśmy dokładnie w takim a nie innym miejscu na orbicie wokół niego, determinuje nasze istnienie. Choć stale staramy się szukać odpowiedzi na to, czy życie mogłoby istnieć na Marsie czy Wenus, a tym samym na niezliczonych planetach wokół innych gwiazd, coraz więcej otrzymywanych odpowiedzi kieruje nas ku stwierdzeniu, że dla życia w formie panującej na ziemi, warunki muszą być niezmiernie szczególne. Przykładem mogą być zmiany klimatyczne, do których sami się dokładamy swoją działalnością przemysłową. Jak niewielkie zmiany mają wpływ dla naszego istnienia, świadczy tworzenie się efektu cieplarnianego. Ale dzięki poznaniu Słońca poznajemy inne gwiazdy, i ... odwrotnie. Gwiazdy pozwalają nam poznać Słońce.

Prześledźmy z uwagą garść informacji na temat tego nadal pełnego tajemnic fenomenu kosmosu.

Już 3 kwietnia możemy wybrać się w podróż astronomiczną podróż dokoła świata. Tak jak za Juliusza Gabriela Verne w dzieciństwie mogłem wędrować dzięki jego książkom, tak dzisiaj dzięki zdobyczom najnowszych technologii możemy zwiedzić miejsca marzeń każdego pasjonaty astronomii, a i zawodowcy będą mieli na co popatrzeć. W ramach projektu 100 godzin z astronomią zostaną zaprezentowane obserwatoria na Ziemi i na orbicie. Ich osiągnięcia, wyposażenie i działania. W ciągu 24 godzin w dniach od 3 kwietnia od godziny 9.00 do 4 kwietnia do godziny 9.00 wg UT (u nas będzie już czas letni więc oglądanie zaczynamy o godzinie 11.00) odbędą się transmisje z kolejnych stacji. Poniżej znajduje się dokładna lista.

Zaprezentowanych zostanie 80 teleskopów z placówek badawczych na całym świecie. Każda placówka ma przeznaczone 20 minut na swoją prezentację. Przy okazji można wziąć udział w dyskusji przez czat dostępny na stronie poniżej.

W razie problemów z naszym okienkiem - zależnie od obciążenia sieci - ten link pozwoli dotrzeć na macierzystą stronę.

W dniu dzisiejszym (26 marca 2009r.) w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Żaganiu odbyło się spotkanie „Z astronomią na ty”. Spotkanie było inicjatywą Biblioteki z okazji Międzynarodowego Roku Astronomii obchodzonego w Żaganiu pod hasłem Rok Keplerowski.

W spotkaniu uczestniczyła młodzież z pierwszej klasy gimnazjum z Tomaszowa – dokładnie 1a i 1d. Kilkanaście osób wraz opiekunami przyjechało do Żagania by wziąć udział w organizowanych zajęciach przez ww. bibliotekę. Takie spotkania młodzieży organizowane są częściej, tym razem jednak zamysł był taki, by spotkanie poświęcić astronomii.

Teleskopy Keck I i II Źródło: NASA Opis: Jeden z największych interferometrów optycznych zbudowany jest z dwóch bliźniaczych teleskopów z segmentowymi zwierciadłami o średnicy 10m każde.

Czyli jak teleskop Kepler będzie odkrywał planety tupu ziemskiego?

Niedawno pisaliśmy o tym, że teleskop Kepler wystartował pomyślnie w kosmos, a obecnie oddala się od Ziemi i udaje się na swoją właściwą orbitę skąd bez zakłóceń ze strony Ziemi będzie prowadził poszukiwania planet typu ziemskiego - czyli na tyle małych by nie były to planety gazowe jak Jowisz czy Saturn.

W niektórych opiniach prasowych zostało użyte stwierdzenie, że teleskop Kepler będzie poszukiwał plant, na których jest życie, co nie jest prawdą. Odkrycie planety typu ziemskiego to jedna sprawa, a wykazanie, że jest na niej życie to zupełnie inna rzecz. Można powiedzieć, że odkrycie planety typu ziemskiego (wielkość, masa, gęstość, itp. parametry) daje jedynie zwiększone prawdopodobieństwo odkrycia na niej życia i tylko tyle. Wenus jest podobną pod wieloma względami planetą do Ziemi, tak jak i Mars, ale że istnieje na nich życie nie udało nam się potwierdzić mimo, że wysłaliśmy tam nasze sondy - zaprzeczyć też na 100% nie, choć prawdopodobieństwa życia na tych planetach maleje z każdą wyprawą.

W dniu wczorajszym (sobota 21 marca 2009r. - pierwszy dzień wiosny) spotkaliśmy się po raz pierwszy w Sekcji Astronomicznej. W spotkaniu udział wzięło 6 osób - Michał, Maciej, Rafał, Bartłomiej, pani Aneta i Jakub oraz opiekun sekcji Jacek Patka. Na początek jeszcze raz wyjaśniliśmy sobie zasady działania. Rodzice wypełnili potrzebne dokumenty, by młodzi ludzie mogli bez przeszkód uczestniczyć w zajęciach. Na spotkanie nie dotarło kilka osób, ale może to syndrom Dnia Wagarowicza - wszak to Pierwszy Dzień Wiosny. Nie przeszkodziło to jednak, by z niepozornego dialogu opiekuna sekcji rozgorzała dyskusja na wiele różnych tematów astronomicznych.

Celem tych zajęć było przede wszystkim poznanie się nawzajem. Każdy mógł zaproponować temat dyskusji dlatego rozmowy zmieniały kierunki zainteresowań i w ciągu trzech godzin rozmawialiśmy nie tylko o planetach i gwiazdach, ale też o dylatacji czasu, paradoksie bliźniąt, tunelach pod przestrzennych jak również o historycznych początkach astronomii w dalekiej starożytności. Wiedza członków sekcji okazała się ogromna i jak wszyscy stwierdzili, dobrze się stało, że powstało miejsce - Sekcja Astronomiczna - w którym mogą rozwijać swoje zainteresowania, dzielić się swoją wiedzą oraz rozwijać się w kierunkach rożnych dziedzin nauki, dzięki temu, że astronomia jest nauką interdyscyplinarną.

System Ziemia - Księżyc Źródło: NASA, HST Opis: Podwójna planeta? 16 grudnia 1992 roku automatyczna sonda kosmiczna NASA Galileo zrobiła to zdjęcie systemu Ziemia - Księżyc z odległości 6,5 miliona kilometrów. Jasna, oświetlona przez Słońce połowa Ziemi silnie kontrastuje z ciemniejszym, stonowanym kolorem Księżyca. Nasz Księżyc jest jednym z największych księżyców w Układzie Słonecznym. Jest większy nawet od planety karłowatej Pluton. Na tym zdjęciu układ Ziemia - Księżyc wygląda w zasadzie jak planeta podwójna.

Wśród wielu zdjęć przedstawiających obiekty kosmiczne jest pewna ich kategoria, określana mianem zdjęć stulecia. Bardzo często dla ich twórców, i nie tylko, mają one bardzo dużą wartość z zupełnie innego powodu. Powodem tym jest osobisty stosunek twórcy do swojego dzieła. Wiele ze zdjęć jest tworzone przez automatyczne sondy kosmiczne i tu sprawa autora nie jest taka łatwa do określenia, a mimo to odkrywcy tych zdjęć zachowują na długie lata swoje niezapomniane przeżycia z nimi związane. Praktycznie każda załoga astronautów startująca w dowolnej misji, zarówno tej na orbitę Ziemi jak i w tych lecących na Srebrny Glob, staje z zapartym them przed niezapomnianym obrazem Ziemi z kosmosu. Wrażenia te zapadają im w pamięć i pozostają na całe życie. Przy każdej sposobności, kiedy tylko rozmowa schodzi na ich wspomnienia z lotów kosmicznych, wspominają niezapomniany widok Ziemi z orbity, Ziemi z Księżyca.

Z analizy otrzymanych tymi drogami zdjęć zaczęto wyciągać wnioski, że układ Ziemi i Księżyca można traktować jak układ podwójny planet. Jedynym zastrzeżeniem pozostającym do dzisiaj, jest to, że Księżyc nie został zaliczony do planet. 24 sierpnia 2006 roku na kongresie Międzynarodowej Unii Astronomicznej (IAU) w Pradze uchwalona została definicja planety w Układzie Słonecznym. I nie mieści się on w tej kategorii. Choć nie brakuje przeciwników tak sprecyzowanej definicji. Za określeniem Ziemi i Księżyca jako układu planet przemawiają ich proporcje. Księżyc to 1/4 średnicy Ziemi i 1/50 jej objętości, 0,01 masy naszej planety i panuje na nim tylko 6 razy mniejsze ciążenie.

Mamy dla Państwa wspaniałą zabawę. Każdy kto choć trochę lubi rozwiązywać zagadki będzie się bardzo dobrze bawił. Przy okazji można się dowiedzieć i nauczyć ciekawych rzeczy z dziedziny nauki tak ciekawej i pełnej tajemnic, a wszystkie one wciąż czekają na swojego odkrywcę.

Być może to będzie Twój pierwszy krok ku temu, by jak dawniej wielcy podróżnicy wybrać się do nieznanej krainy. Krainy astronomii. W niej ciągle jest wiele do odkrycia. Odpowiedź na jedno pytanie rodzi tysiące nowych. I to jest w niej najwspanialsze. Nie ma w niej map, które wszyscy dobrze znają. Każdy może zostać odkrywcą i zapisać się na kartach nauki na zawsze.

400 lat temu Galileusz, jako pierwszy zastosował metodę doświadczalną w badaniu kosmosu, dzięki czemu jest dzisiaj często nazywany ojcem współczesnej nauki. Włoski fizyki, astronom i filozof wykonał między innymi szereg obserwacji, przy których posłużył się prostą lunetą, co zapoczątkowało epokę badania Wszechświata przy użyciu instrumentów optycznych. Jego historię mieliśmy okazję poznać w czasie projekcji filmu Oczy skierowane ku niebu w czasie Happeningu Keplerowskiego.
Galileusz wykonał obserwacje między innymi Księżyca, Wenus, Jowisza, Saturna i Wielkiej Mgławicy w Andromedzie. Dzięki ćwiczeniom proponowanym w ramach projektu 'Dzień dobry, nazywam się Galileusz...' każdy kto dysponuje prostym sprzętem optycznym lub dostępem do internetu może dokładnie powtórzyć obserwacje twórcy podstaw nowożytnej fizyki i astronomii. Projekt jest prezentowany przez EU-HOU.

Dzięki portalowi Astronomia.pl mamy możliwość wzięcia udziału w projekcie GLOBE, o którym już wcześniej pisaliśmy. Sprawa jest o tyle ciekawa, że w projekcie każdego roku wykonuje się około 20 tysięcy obserwacji z czego znaczna część jest wykonana przez polskich obserwatorów. A do samego badania nieba nie potrzeba żadnych przyrządów obserwacyjnych. Wystarczy jedynie nasze nieuzbrojone oko.

Dokumentacja projektu została dzięki portalowi przetłumaczona na język Polski i jest dostępna jako pliki PDF na stronie projektu - Witryna GLOBE at Night lub wprost z: materiały po polsku dla nauczycieli i materiały po polsku dla uczniów i rodziców. Dzięki temu każdy może przystąpić do projektu nie bojąc się czy poprawnie wykona wszystkie obserwacje, zbierze poprawnie wyniki i przekaże jak trzeba.

Gdyby dysk Galaktyki zmniejszyć biliard razy (10 z piętnastoma zerami) to jej rozmiary byłyby zbliżone do rozmiarów Polski - czyżby zbieg okoliczności? Grubość dysku wynosiłaby kilkadziesiąt kilometrów. W tym modelu należałoby rozmieścić ponad 200 mld modeli gwiazd postaci pyłków o rozmiarach bakterii – Słońce miałoby rozmiar 0,0014mm, a największe gwiazdy miały rozmiar zbliżony do ziarnka maku.

Dzisiaj mijają kolejne, okrągłe, urodziny wielkiego uczonego. Jego biografię możemy przeczytać w wielu miejscach, przy czym zobaczymy również wiele zdjęć z jego dzieciństwa, młodości i okresu wytężonej pracy naukowej (jak choćby tu Wikipedia). Dlatego nie będę się powtarzał i raczej poświęcę ten artykuł pewnej dyskusji nad istotą sprawy.

Albert Einstein od dzieciństwa był raczej krnąbrnym dzieckiem. Mało brakowało, a zostałby wyrzucony z gimnazjum i już było po naszej Teorii Względności i innych cudownych odkryciach fizyki teoretycznej. Początki jego pracy były raczej takie sobie, ale dzięki pracy w biurze miał czas na rozbudzenie w sobie wielkiego umysłu do wielkich myśli. Trudno powiedzieć, by był wspaniałym człowiekiem. Raczej można mówić o nim coś zupełnie odwrotnego. Z drugiej strony jest przykładem człowieka, który całe swoje życie poświęcił pracy naukowej. Jego rodzina, a szczególnie żony, bardzo to odczuły. Krótko mówiąc nie darzył ich wielką namiętną miłością, lecz jak sam twierdził potrzebował ich do zaspokojenia potrzeb - sprzątanie, gotowanie itd. Brzmi to brutalnie, ale taka była i jest rzeczywistość.

W nagrodę Albert dał ludzkości długo oczekiwana teorię poprawnie opisującą rzeczywistość. Podobnie jak Kopernik, czy Kepler, nie był sam odkrywcą wszystkiego. Jedną z Ciekawostek, jest to, że był słaby z matematyki. Przy czym pojęcie 'slaby', to jest raczej pojęcie bardziej względne niż sama jego teoria. Należy dopowiedzieć, że bez pomocy innych naukowców, którzy dysponowali umiejętnościami i aparatami matematycznymi pozwalającymi na wykonanie odpowiednich obliczeń, nie byłby w stanie sam dojść do celu w niejednym miejscu swojej pracy nad rożnymi etapami tworzenia Teorii Względności.

Niewiele brakowało, a doszłoby do kolejnej kolizji w kosmosie w ostatnim czasie. Załoga musiała ewakuować się do przycumowanego statku Sojuz i zabezpieczyć drzwi. Informacja o kolizyjnym kursie ze starym silnikiem rakietowym nadeszła na tyle późno, że nie można było zmienić położenia stacji, by uchronić załogę. Ryzyko co prawda nie było zbyt wielkie, ale dokładność wyliczeń i pomiarów trajektorii obiektów tak małych jest na tyle mała, że zawsze mówi się jedynie o prawdopodobieństwie kolizji. Co znaczy, ze mimo iż jest ono niewielkie może do niego dojść.

I tak też mogło się stać teraz. Ufff ... Tym razem się udało.

W dniu dzisiejszym, zgodnie z zapowiedziami, odbyło się spotkanie organizacyjno-informacyjne Sekcji Astronomii. W spotkaniu wzięła udział młodzież i dorośli, mieszkańcy Żagania.

Została przedstawiona koncepcja działania sekcji oraz organizacja zajęć. Przedstawiono regulamin obowiązujący w Centrum Kultury. Obowiązuje on wszystkich członków wszystkich sekcji Szkoły Talentów. Może srogo to brzmi, ale nie jest tak strasznie jak to wygląda. Zasady są proste i jasne, dla wszystkich.

Poniżej przedstawiamy zestawienie tabelaryczne przelotów stacji ISS nad Żaganiem. Godziny przelotów podane w czasie UT+1 czyli wystarczy wyjść na dwór i podnieść w określonym kierunku głowę by ujrzeć przelot ISS.
Żagań nie leży na poziomie morza, można więc dostępne są też obserwowanie przelotów w pobliży horyzontu. Dlatego w niektóre dni można stację zobaczyć dwa razy. Godziny zjawiska już nie wymagają wczesnego wstawania lub próbowania wykonania obserwacji w dzień. Zapraszamy na wieczorne spacery, szczególnie te w pogodne dni.

w dniu dzisiejszym od godziny 10.50 odbyło się spotkanie z młodzieżą w Szkole Podstawowej nr 2 w Żaganiu. Celem tego spotkania było zapoznanie młodzieży i nauczycieli z tematyka propagowania zainteresowań naukami ścisłymi w tym astronomią oraz przekazanie tą drogą informacji o powstającej Sekcji Astronomii w Centrum Kultury w Żaganiu.

W trakcie spotkania Jacek Patka opowiedział o tym jak sam zaczynał swoją pasję astronomią i jak realizował swoje zainteresowania w ciągu swojego życia. zostały zaprezentowane wybrane zdjęcia najpiękniejszych obiektów naszego Wszechświata począwszy od planet przez mgławice i galaktyki zarówno te widziane gołym okiem jak i te wymagające do obserwacji sprzęty astronomicznego w postaci teleskopów czy lornetek.

Astronauta Bartek poleciał na Księżyc rakietą. W tym czasie Księżyc znajdował się w pierwszej kwadrze - jak na zdjęciu poniżej. Lot nowoczesną rakietą trwał bardzo krótko i po kilku godzinach znalazł się na jego powierzchni. Kiedy spojrzał w kierunku Ziemi ujrzał ... no właśnie co ujrzał?

Poniżej znajdują się zdjęcia Ziemi w rożnych fazach. Pytanie brzmi: który obraz Ziemi odpowiada temu co zobaczył Kosmonauta?




Księżyc na który doleciał kosmonauta

Podajemy odpowiedź na pytanie z zadania nr 2 - ze strony WWW - zdjęcie przedstawia cień Księżyca na Ziemi w czasie całkowitego zaćmienia Słońca. Wszyscy, którzy znajdą się w tym ciemnym obszarze będą mieli okazję obejrzeć przesłonięcie Słońca przez naszego naturalnego satelitę. Na zdjęciu można też zobaczyć półcień otaczający cień właściwy. Przy zaćmieniach obrączkowych nie dochodzi do zasłonięcia całej tarczy Słońca i jest ono widoczne w postaci pierścienia okalającego czarną tarczę Księżyca w nowiu.

W dniach od 16 do 28 marca odbędzie się kolejny program badania czystości nieba. Projekt związany jest z oceną zanieczyszczenia nieba światłem pochodzącym ze źle skonstruowanych oświetleń miast. Takie oświetlenie ma nie tylko zły wpływ na obserwacje astronomiczne, ale na naszą przyrodę, oraz efekt globalnego ocieplenia jak również na naszą kieszeń, bo wydajemy pieniądze na oświetlenie, które najczęściej nikomu nie jest specjalnie do niczego potrzebne. Problem stale narasta i naukowcy mówią o tym coraz wyraźniej. Jest to naruszanie równowagi w ekosystemach.


Na Ziemi niewiele jest już miejsc gdzie można zobaczyć takie niebo